De mond moet een zitplaats worden
Herkenning doet een groot deel van het werk. Twee rode, afgeronde vormen en de donkere lijn ertussen zijn genoeg om een mond te suggereren, ook wanneer er geen gezicht om heen staat. De bank haalt bijna alles weg behalve het kenmerk dat ze je wil laten opmerken.
Dan stelt het meubel zijn eigen eisen. De onderste vorm moet ver genoeg uitsteken om erop te zitten; de bovenste moet achter de zitter omhoogkomen. Die veranderingen maken van de lippen een plek met diepte in plaats van een plat teken. Van de zijkant lijkt Bocca minder op een afbeelding en meer op twee stevige, ongelijke kussens.
Gufram verbindt het ontwerp met het beeld dat Salvador Dalí in 1935 van Mae West maakte, waarin een gezicht als kamer wordt verbeeld. De bank van Studio65 is een later ontwerp met een eigen auteurschap en niet het oorspronkelijke object van Dalí onder een andere naam.1
Vóór de showroom een wachtruimte
Het archief van Studio65 plaatst Bocca binnen het interieur uit 1970 van het schoonheidscentrum Contourella in Milaan. Ze was bedoeld als zitmeubel voor de entreehal. Die praktische omgeving geeft de grap een scherpere kant: bezoekers die een bedrijf binnenkwamen dat zich met uiterlijk bezighield, kwamen een uitvergroot fragment van een gezicht tegen.
De herinnering van Franco Audrito beschrijft ook een prototype dat te klein leek zodra het in het interieur was gezet. Het team vroeg Gufram het groter na te maken, met een bekleding in rode stretchstof. Een overtuigende vorm op de tekentafel moest nog altijd tegen de maat van een echte kamer beoordeeld worden.3
Stel je het verschil voor tussen een mond die je kunt oppakken en een mond waar je naast kunt zitten. De verandering is niet simpelweg getalsmatig. Maat verandert je verhouding met het beeld.
Zachtheid draagt de grap
Het Museum of Fine Arts, Houston legt zijn Bocca vast als ontworpen in 1970 en vervaardigd in 1986, met polyurethaan, metaal en stoffering. De twee data bewaren een nuttig onderscheid: de leeftijd van het idee is niet automatisch de leeftijd van het object dat voor je staat.2
Het gestoffeerde oppervlak doet even veel ter zake als de omtrek. Een paar lippen in steen gehouwen zou de gelijkenis misschien behouden, maar het zou tot een andere ontmoeting uitnodigen. Hier belooft het afgeronde lichaam het bekende meegevende oppervlak van een bank. De absurditeit blijft dicht genoeg bij gewoon gebruik om overtuigend te zijn.
De kamer levert de rest van het gezicht
Bocca heeft geen bijpassende ogen aan de muur nodig. De lege omgeving geeft de bekende vorm ruimte om binnen te komen, terwijl iemand die gaat zitten haar maat opnieuw verandert.
Kijk eerst vanuit de deuropening, waar de mond bijna onmiddellijk leesbaar is. Beweeg dan zijwaarts en volg de diepte van de onderlip. Hetzelfde object verandert van een gedurfd beeld in een plek om te wachten, en dat is precies de kleine gedaanteverandering die het interessant houdt.